Zoeken
 

Wat is hersendood?

Donatie van organen is mogelijk bij een beademde patiënt bij wie hersendood is vastgesteld.

Hersendood is het volledig en onherstelbaar verlies van de hersenfuncties, inclusief de functies van de hersenstam en het verlengde merg. Er is sprake van hersendood bij het ontbreken van:

  • bewustzijn en hersenstamreflexen;
  • ademhaling.

Wettelijke status
Het aantonen van hersendood is met strenge richtlijnen in het hersendoodprotocol vastgelegd door de Gezondheidsraad. Dit protocol heeft een wettelijke status en dient te worden uitgevoerd door medisch specialisten die niet betrokken zijn bij de transplantaties. In het Erasmus MC wordt het onderzoek verricht door een team van intensivisten, neurologen, neurochirurgen en radiologen.

Pijlers
Het onderzoek berust op drie pijlers:

  • Voldoen aan de algemene voorwaarden waarbij het onderzoek betrouwbaar is: er mag geen sprake zijn van bijvoorbeeld onderkoeling of vergiftiging.
  • Klinisch neurologisch onderzoek: testen om de afwezigheid van bewustzijn en hersenstamreflexen aan te tonen.
  • Aanvullend onderzoek: testen om de afwezigheid van elektrische hersenactiviteit (via een hersenfilm, het EEG) en de afwezigheid van ademhaling (via de apneutest) aan te tonen.

Het officiële tijdstip van overlijden is het tijdstip waarop het laatste onderzoek ter vaststelling van de hersendood is uitgevoerd.

Verwarrend
De overledene heeft geen ademhaling meer en alle regelmechanismen vanuit de hersenen zijn uitgeschakeld. Dit betekent dat de bloeddruk, temperatuurregulatie en hormoonhuishouding op korte termijn wegvallen. Om de organen geschikt te houden voor transplantatie wordt de bloedsomloop kunstmatig in stand gehouden met behulp van beademing en het toedienen van infuusvloeistoffen en medicijnen. De overledene gaat met deze ondersteuning naar de operatiekamer, waar de organen worden uitgenomen. Deze situatie kan soms verwarrend zijn voor nabestaanden, want de overledene ziet er immers niet dood uit.