Patiëntveiligheid op de afdeling Radiotherapie
De afdeling Radiotherapie van het Erasmus MC is de grootste radiotherapieafdeling van Europa en heeft sinds 2009 het Kwaliteitskeurmerk van het NIAZ. Het NIAZ is een onafhankelijk instituut dat kwaliteitsnormen voor zorginstellingen opstelt en instellingen op hun eigen verzoek toetst. Alleen zorginstellingen die kunnen aantonen dat ze hun organisatie structureel op orde hebben en aan de eisen van het NIAZ voldoen, krijgen een accreditatiebewijs. Doordat de afdeling radiotherapie voldoet aan de eisen van het NIAZ is de kwaliteit van de zorg gewaarborgd en weet de patiënt dat er continu gewerkt wordt aan de verdere verbetering van die kwaliteit.
De afdeling werkt met gestandaardiseerde protocollen, opgesteld door diverse deskundigen, die waar nodig worden bijgesteld. De afdeling is opgedeeld in zogenaamde kwaliteitseenheden, waarbij iedere medewerker de verantwoordelijkheid draagt om kritisch te zijn over de kwaliteit van zorg binnen de eigen eenheid.
De veiligheid van de patiënt kan wat ons betreft alleen worden gewaarborgd door de implementatie van specifieke (veiligheids)systemen en een passend kwaliteits- en veiligheidsbeleid. Hieronder vindt u meer informatie over deze systemen en het kwaliteits- en veiligheidsbeleid.
IQS
De afdeling heeft een geavanceerd eigen veiligheidssysteem, IQS (Incident Quality System), dat wordt gebruikt om de kwaliteit van de radiotherapie behandelingen te verbeteren en het aantal incidenten tijdens de voorbereidingen en de behandeling zelf te minimaliseren. Door de invoering van het IQS kan meer dan 99% van alle bijna-incidenten worden hersteld. Het IQS is een digitaal meldings- en managementsysteem dat door de afdeling radiotherapie zelf is ontwikkeld. Iedere werknemer van de afdeling kan hierin procesafwijkingen en fouten melden.
Een keer in de twee weken komt een multidisciplinair team samen dat de binnengekomen rapportages analyseert. Op basis hiervan worden continu verbeteringen op de afdeling doorgevoerd.
PRISMA-RT
In 2008 was de afdeling radiotherapie van het Erasmus MC betrokken bij de ontwikkeling van PRISMA-RT, een vereniging bestaande uit zeventien van de 21 radiotherapeutische instellingen in Nederland. Deze instellingen hebben besloten om samen te werken op het gebied van patiëntveiligheid. PRISMA-RT staat voor Prevention, Recovery and Information System for Monitoring and Analyses in RadioTherapy. Binnen dit samenwerkingsverband willen de verschillende instellingen vooral van elkaar leren en daarmee het veiligheidsniveau en de kwaliteit van zorg verbeteren. Alle deelnemers hebben toegang tot één centrale database met geanonimiseerde en gefilterde data. Lees meer hierover op de website van PRISMA-RT.
Plan 100
Op de afdeling radiotherapie is een grotendeels computergestuurd systeem ontwikkeld om te controleren of de behandeling van een patiënt iedere dag wordt uitgevoerd volgens het behandelplan dat de arts heeft voorgeschreven en goedgekeurd.
Deze software controleert dagelijks voor iedere patiënt of er geen wijzigingen zijn doorgevoerd in de instelgegevens van het bestralingstoestel. Tevens wordt dagelijks gecontroleerd of alle gegevens die het bestralingstoestel tijdens een behandeling heeft opgeslagen (te vergelijken met een zwarte doos in een vliegtuig) overeenkomen met de voorgeschreven waarden. Op deze manier kunnen afwijkingen van de voorgenomen behandeling zeer snel worden gedetecteerd en kunnen deze worden gecorrigeerd vóór het begin van de behandeling of de volgende behandelfractie.
Reguliere kwaliteitscontroles/onderhoud versnellers
Om er zeker van te zijn dat de bestralingsapparatuur nauwkeurig is afgeregeld en reproduceerbaar zijn straling aflevert, worden er tweewekelijks metingen uitgevoerd. Eens per jaar worden er daarnaast uitgebreidere controles gedaan. Bij de controles wordt gebruik gemaakt van Nederlandse en internationale richtlijnen die zijn opgesteld door de NVKF, NCS, AAPM en IAEA. Regelmatig vinden er ook audits plaats om de nauwkeurigheid van de dosisafgifte te laten checken door een onafhankelijke partij.
Veiligheidskaart verpleegafdeling
Op de verpleegafdeling van de afdeling radiotherapie wordt gewerkt met een speciaal ontwikkelde Veiligheidskaart, zodat de kans op fouten geminimaliseerd wordt.
VMS Veiligheidsprogramma
De afdeling radiotherapie neemt deel aan het landelijke VMS veiligheidsprogramma. Binnen dit programma, dat als doel heeft de patiëntveiligheid in Nederlandse ziekenhuizen te verbeteren, wordt vakinhoudelijke kennis via conferenties, trainingen en instrumenten door en voor ziekenhuizen aangeboden.
Alle deelnemende ziekenhuizen moeten uiterlijk 31 december 2012 aantoonbaar voldoen aan de eisen van het veiligheidsmanagementsysteem, zoals geformuleerd in de NTA 8009:2007. Daarnaast moeten op 31 december 2012 alle ziekenhuizen de gestelde doelstellingen behaald hebben die verbonden zijn aan de tien thema’s. Ga voor meer informatie naar de website van het VMS.