target menu
... / ... / ... / Nieuws / Keuze uit twee behandelingen prostaatkanker
 

Keuze uit twee behandelingen prostaatkanker

Het Erasmus MC biedt mannen met niet-uitgezaaide prostaatkanker die bestraling moeten ondergaan sinds 2016 de keuze uit twee therapieën: vaker bestralen met de gebruikelijke hoeveelheid, of een verkort schema met een hogere dosis.

In oktober 2015 presenteerde radiotherapeut-oncoloog prof. Luca Incrocci de resultaten van een studie, waaruit bleek dat beide therapieën evenveel effect hebben. Het kortdurende schema geeft bij sommige patiënten wel een iets grotere kans op bijwerkingen. De mannen krijgen met goede voorlichting inzicht in de mogelijkheden en kunnen nu zelf meebeslissen.

Minder vaak, hogere dosis
In de HYPRO-studie, gepubliceerd in Lancet Oncology, werd de gebruikelijke bestralingsbehandeling bij prostaatkanker (39 keer in 8 weken) vergeleken met een nieuwe methode. Daarin wordt het aantal bestralingen bijna gehalveerd (19 keer in 6,5 week), maar de dosis straling verhoogd. Aan de studie werkten 820 patiënten met prostaatkanker mee.

Luca IncrocciKankervrij
Alle patiënten werden vijf jaar lang gevolgd. Na die tijd blijkt 77% van de groep die de standaardbehandeling heeft ondergaan, kankervrij. Van patiënten die de korte serie kregen, bleef 80% vrij van kanker. Wel blijkt de kans op bijwerkingen op lange termijn iets groter is. Mannen die het korte programma volgden, gaven iets vaker aan frequenter te moeten plassen en vaker ontlasting te hebben dan voor de behandeling. De resultaten worden ondersteund door Brits onderzoek onder drieduizend mannen.

Voordeel
Het grote voordeel van de nieuwe benadering is dat patiënten veel minder vaak naar het ziekenhuis hoeven. “Of je 5 keer per week naar het ziekenhuis moet in plaats van 3 keer, en in totaal 19 keer in plaats van 39, dat maakt een groot verschil”, zegt Incrocci. “Een bestraling duurt kort, maar patiënten zijn toch dikwijls een dagdeel kwijt aan het ziekenhuisbezoek.

Goedkoper
"Bovendien is de verwachting dat op termijn de zorg goedkoper wordt, omdat per bestralingsapparaat meer patiënten kunnen worden behandeld. Voor zover er wachtlijsten zijn, kunnen die worden verkort. De patiënten uit de HYPRO-studie worden nog steeds gevolgd. Het is dus mogelijk dat het effect na verloop van tijd nog sterker zal blijken in de groep die de korte kuur kreeg.”

Niet standaard
De verkorte behandeling zal voorlopig nog niet de standaardbehandeling worden, vertelt Incrocci. “Toen wij met de studie begonnen, gingen we uit van een verbetering van de resultaten van 10% en een gelijk percentage aan bijwerkingen. Die 10% hebben we niet gehaald, het is op dit moment 3%. De korte therapie is gelijkwaardig, niet beter. Je maakt een nieuwe behandeling pas standaard als je keihard bewijs hebt dat die beter is.”

Eerlijk blijven
De kans op lange termijnbijwerkingen is bovendien bij sommige mannen iets hoger in het verkorte schema, blijkt uit nadere analyses. “We moeten eerlijk blijven. Ook vanwege die bevinding kunnen we dit nu nog geen standaardbehandeling maken. Voor mannen die, voordat zij worden behandeld, al vaak hun bed uit moeten om te plassen en dat hinderlijk vinden, is het verkorte programma misschien niet de beste optie. We bespreken alle opties en komen samen tot de meest geschikte behandeling. Shared decision making in de spreekkamer, zoals dat heet.”

Erg prettig
Inmiddels hebben ongeveer dertig mannen van het verkorte schema gebruikgemaakt. Tot hun tevredenheid, vertelt Incrocci: “Een van mijn patiënten zei: ‘Ik had er niet aan moeten denken om 39 keer naar het ziekenhuis te komen. Het is erg prettig dat dit kan.’”

Lees meer in Monitor, het magazine van het Erasmus MC.

gepubliceerd: 2 februari 2017