Stereotactische radiotherapie van het hoofd met frame
Stereotactische radiotherapie met behulp van het frame bij tumoren in het hoofdgebied
Bij tumoren in het hoofdgebied is het uiteraard van groot belang dat het doelgebied optimaal bestraald wordt terwijl andere weefsels zoveel mogelijk worden gespaard. De vorm van het te bestralen gebied moet zo dicht mogelijk worden benaderd door de dosisverdeling. Het is daarom ook heel belangrijk dat u tijdens de behandeling zo stil mogelijk ligt, omdat het vaak gaat om een zeer klein gebied in het hoofd. Vandaar dat bij tumoren in het hoofdgebied vaak gebruik wordt gemaakt van stereotactische radiotherapie met behulp van het frame. Deze bestralingen vinden plaats op de centrumlocatie van het Erasmus MC.
De nauwkeurigheid van stereotactische radiotherapie wordt door een aantal dingen bepaald, namelijk:
- Om te zorgen dat u uw hoofd niet kunt bewegen tijdens de bestraling wordt er een frame voor u op maat gemaakt.
- Om goed te kunnen bepalen waar we u moeten bestralen, wordt er een CT-scan en een MRI-scan gemaakt waardoor er meer informatie is over de tumor en de organen er omheen.
- Er wordt ook gebruik gemaakt van statische mini-mlc of rotatiebestraling door middel van een cone. Mini-mlc's zijn individueel verschuifbare staafjes met een grootte van 3 mm waarmee afdekkingen gemaakt kunnen worden van gebieden die niet bestraald moeten worden. Bij rotatiebestraling draait het toestel tijdens de bestraling om u heen, waardoor de dosis in het centrum (tumor) groot is, maar de dosis om de tumor heen wordt verdeeld en gemiddeld dus lager is.
Om beter te illustreren hoe het een en ander in z'n werk gaat kunt u hieronder kijken naar een reeks foto's die weergeeft wat er gebeurt.
Toepassingen van stereotactische radiotherapiebehandelingen in het hoofdgebied:
- Goedaardige vaatkluwens in de hersenen (arterioveneuze malformaties)
- Kwaadaardige hersentumoren
- Goedaardige hersentumoren (bv. Brughoektumor, meningiomen)
- Uitzaaiingen in de hersenen (hersenmetastasen)
- Kwaadaardige tumoren van het oog (oogmelanomen)
- Tumoren in het hoofd bij kinderen
De verschillende fasen tijdens de stereotactische behandeling
Een stereotactische radiotherapiebehandeling bestaat uit een aantal fasen. Er wordt veel tijd besteed aan de voorbereiding, namelijk aan het maken van een fixatiehulpstuk, de CT-scan en de computerplanning. Daarna volgt uiteraard de behandeling zelf.
Maken fixatiehulpstuk + CT-scan
U wordt gefixeerd met behulp van een frame. Er wordt een afdruk gemaakt van uw gebit en daarnaast wordt een afdruk gemaakt van uw achterhoofd, zodat er een soort hoofdkussentje ontstaat. De afdruk van uw gebit en de afdruk van uw hoofd worden op een metalen ring gemonteerd. Deze ring kan om uw hoofd worden geschoven. De metalen ring kan aan de tafel gemonteerd worden.
Om er zeker van te zijn dat het frame elke keer op precies dezelfde manier op uw hoofd zit, worden controlemetingen verricht. Hiertoe wordt een soort helm over het frame heengezet en worden met een meetstaafje metingen van de helm tot de hoofdhuid verricht. Dit gebeurt op verschillende plaatsen op de hoofdhuid. Deze metingen worden genoteerd. U houdt het frame op en vervolgens wordt er een CT-scan gemaakt. Hierbij wordt nog een extra frame, het localizer-frame, op het frame geplaatst. Dit localizer-frame is zichtbaar op de CT-scan en met behulp van dit frame kan men de plaats bepalen waar bestraald moet worden.
Computerplanning
De CT- en MRI scans worden ingelezen in het computerplanningssysteem. De laborant maakt vervolgens, in overleg met de radiotherapeut, een bestralingsplan. Het doel is om de tumor zo goed mogelijk te bestralen en het omliggende weefsel zoveel mogelijk te sparen. Door deze manier van fixatie kunnen kleine marges gebruikt worden.
Behandeling
Voor de instelling van het bestralingstoestel wordt gebruik gemaakt van een frame dat op het eerder beschreven frame past dat u op heeft voor de bestraling. Op dit frame worden de coördinaten van het bestralingscentrum ingesteld. Deze coördinaten zijn naar aanleiding van het computerplan geformuleerd.
Na de instelling van de coördinaten krijgt u het frame weer op. Er wordt vervolgens eerst een controlemeting gedaan om te zien of het frame er goed op zit. Daarna wordt het coördinaatframe op het andere frame gezet en wordt op dat frame ingesteld. Vervolgens worden het bestralingstoestel en de behandeltafel in de goede positie gezet en kan de bestraling beginnen.
Voor technische informatie kunt u ook kijken op de website van de fabrikant.
Bent u al onder behandeling en heeft u vragen over de behandeling, dan kunt u ons bellen op: 010 7040141 tussen 09.00 en 10.00 uur. Houdt u alstublieft uw statusnummer en de naam van uw behandelend radiotherapeut bij de hand.