Fijngemalen en smeuïge voeding

Fijngemalen en smeuïge voeding is voeding die:

• zacht en vochtig is zonder aparte dunne vloeistof,
• en die gegeten kan worden met een vork of een lepel.

De voeding bestaat uit kleine stukjes die makkelijk te pletten zijn.

Er zijn verschillende redenen waarom u deze voeding voorgeschreven krijgt. Bijvoorbeeld omdat:

• u tanden of kiezen mist,
• uw gebitsprothese niet goed past,
• u pijn krijgt of moe wordt tijdens het kauwen,
• u problemen heeft met slikken,
• u een wond heeft na een ingreep.

Als u moeilijk kunt kauwen of slikken, kan het lastig zijn om voldoende voeding binnen te krijgen. Genoeg en gezond eten is wel belangrijk voor uw gezondheid en het herstel van uw lichaam. Met de juiste voeding (en eventueel aanvullende medische voeding) kunt u met fijngemalen en smeuïge voeding voldoende voedingsstoffen binnenkrijgen.

Voeding kan ingedeeld worden in IDDSI-niveaus. Dat staat voor International Dysphagia Diet Standardization Initiative. Dit is een internationaal systeem om eten en drinken in verschillende diktes en texturen in te delen. Hoe hoger het cijfer, hoe dikker de voeding.

Fijngemalen en smeuïge voeding is van IDDSI-niveau 5.

Als u fijngemalen en smeuïge voeding gebruikt, is het belangrijk dat uw voeding genoeg voedingsstoffen bevat die u nodig heeft.

Het kan meer tijd en inspanning kosten om fijngemalen en smeuïge voeding te eten.
Bijvoorbeeld omdat u maar kleine porties tegelijk kunt eten. Als u 3 keer per dag fijngemalen en smeuïge voeding eet, kan het zijn dat u te weinig voedingsstoffen en energie binnenkrijgt. Hierdoor kunt u afvallen, wat minder goed kan zijn voor uw gezondheid.

Besteed extra aandacht aan het bereiden en kiezen van voedingsmiddelen. Kies dingen uit die u lekker vindt en waar genoeg voedingsstoffen in zitten. Eet daarnaast minimaal 6 keer per dag, in plaats van 3 keer per dag.

Uw diëtist adviseert u over het gebruik van aanvullende medische voeding. Onder het kopje ‘Medische voeding’ leest u hier meer over.

Door het gebruik van fijngemalen en smeuïge voeding kunt u afvallen. Door u regelmatig te wegen kunt u goed zien of u genoeg eet en niet afvalt. Ga 1 keer per week op hetzelfde tijdstip van de dag op dezelfde weegschaal staan. Valt u af? Probeer dan 8 keer op de dag te eten.

Voor elk voorbeeld geldt dat de voeding kleine stukjes mag bevatten.

Vlees

• Fijngemalen, gehakt of gepureerd en smeuïg.
• Serveer in matig dikke of (zeer) dikke, gladde saus of jus, waarbij overtollig vocht wordt weggedaan.

Vis

• Fijn gepureerd in matig dikke of (zeer) dikke gladde saus of jus, waarbij overtollig vocht wordt weggedaan.

Fruit

• Fijngemalen of gepureerd.
• Overtollig sap wegnemen.

Groenten

• Fijngemalen of gepureerd.
• Laat elke vloeistof weglopen.

Ontbijtgranen

• Dik en glad met kleine zachte stukjes.
• Consistentie volledig zacht.
• De melk of vloeistof mag niet loskomen van het graan. Laat het overtollige vocht voor het opdienen afvloeien.

Brood

• Geen gewoon droog brood of toast van welke aard dan ook.

Rijst, couscous, quinoa (en soortgelijk voedsel)

• Niet kleverig of plakkerig.
• Mag niet in deeltjes of in afzonderlijke korrels zijn bij het koken en opdienen.
• Serveer met een zachte, matig dikke of (zeer) dikke saus. De saus mag niet loskomen van de rijst, couscous, quinoa (en soortgelijk voedsel). Laat het overtollige vocht afvloeien voor het opdienen.

U moet misschien langere tijd fijngemalen en smeuïge voeding gebruiken. Daarom is het fijn om te weten hoe u de voeding wat kunt variëren. Hier wat tips:

• Kleur: maak gebruik van kleurrijke gerechten. Dat zorgt ervoor dat u het eten lekkerder vindt.
• Smaak: wissel zoete gerechten af met zure of hartige gerechten.
• Temperatuur: gebruik warme en koude gerechten.

Het kan zijn dat uw diëtist het gebruik van (aanvullende) medische voeding met u bespreekt. De diëtist bespreekt de verschillende opties en geeft advies op maat.

Medische voeding kan vergoed worden door uw verzekeringsmaatschappij. De diëtist dient hiervoor een aanvraagformulier in bij een facilitair bedrijf dat met uw verzekeringsmaatschappij samenwerkt. Als u voor vergoeding in aanmerking komt, wordt de medische voeding bij u thuis bezorgd. Tijdens de looptijd van uw vergoeding moet u zelf contact opnemen met het facilitair bedrijf voor het leveren van nieuwe medische voeding.

Heeft u vragen? Of wilt u een afspraak maken met een diëtist? Neem dan contact met ons op:

• Telefoon: (010) 703 30 55
• Bereikbaar van maandag tot en met vrijdag, van 8.30 tot 12.30 uur.
• E-mail: dietetiek@erasmusmc.nl

Bekijk deze websites voor meer informatie:

• IDDSIdex
  
• Wat is IDDSI? - Dat is even slikken