Vervangen van een knieprothese

Een vervanging (revisie) van een knieprothese is een operatie waarbij een bestaande kunstknie gedeeltelijk of volledig wordt vervangen.

Een vervanging van een knieprothese kan nodig zijn wanneer de eerste prothese loslaat, versleten raakt, geïnfecteerd is of als er pijnklachten of bewegingsbeperkingen blijven bestaan.

Redenen voor revisie kunnen zijn:

• Loslating van het prothesemateriaal
• Slijtage van de kunstknie
• Infectie: bacteriën rond de prothese
• Instabiliteit van de knie
• Botverlies of breuken rondom de prothese
• Chronische pijn of stijfheid zonder duidelijke oorzaak

Een aantal dagen voor de operatie heeft u een afspraak op het pre operatief spreekuur. U maakt dan kennis met de zaalarts. Hij of zij bespreekt de operatie en opname met u en u kunt nog uw vragen stellen. De verpleegkundige geeft u daarna alle praktische informatie, zoals de tijd en plaats waar u zich moet melden op de dag van de operatie.

Voor uw operatie moet u nuchter zijn. U mag dan niet eten, drinken of roken.
6 uur voordat u in het ziekenhuis moet zijn, mag u niet meer eten en roken. U mag dan nog wel heldere dranken drinken. Bijvoorbeeld water, thee en aanmaaklimonade. 2 uur voordat u in het ziekenhuis moet zijn, mag u ook niets meer drinken.

Ligt u de dag voor de operatie al in het ziekenhuis? Dan vertelt de verpleegkundige hoe laat u nuchter moet zijn.

Gebruikt u medicijnen? Bespreek dit altijd met uw arts. Sommige medicijnen mag u rond de operatie niet innemen. Moet u de medicijnen innemen? Dit mag altijd met een slokje water. Ook in de tijden dat u nuchter moet zijn.

Meer informatie over nuchter zijn bij een operatie leest u in de folder “Nuchter rondom een operatie”

Met sommige medicijnen (bijvoorbeeld antistolling) moet u tijdelijk stoppen voor de operatie. Dit heeft de anesthesist met u besproken.

Als u nog medicatie moet innemen op de dag van operatie, mag dit met een klein beetje water.

Als u tijdens het plaatsen van de prothese een ontsteking of infectie in uw lichaam heeft, dan kunnen de bacteriën op de prothese gaan zitten. Hierdoor kunt u een infectie in de heup krijgen. Deze infectie is moeilijk te behandelen Daarom zorgen we er liever voor om een mogelijke ontsteking of infectie in uw in lichaam eerst te behandelen. Bezoek eventueel eerst een tandarts als u gebitsontstekingen hebt. Laat andere ontstekingen of infecties ook eerst behandelen door de huisarts voordat u een heupprothese krijgt.

Door roken heeft u een veel grotere kans dat er iets mis gaat rondom de operatie. Zo is er bijvoorbeeld meer kans op infecties. Daarom raden we u aan om minimaal 6 weken voor de operatie te stoppen met roken. Uw huisarts kan u eventueel daarbij adviseren of begeleiden.

Na de operatie zal u tenminste 6 weken een elleboogkrukken nodig hebben. Dit moet u zelf regelen. Wanneer u voor de operatie al langer dan 3 maanden met een rollator liep, zullen we in het ziekenhuis uw rollator gebruiken in plaats van krukken.
Het loophulpmiddel kunt u huren of kopen. Dit zou bijvoorbeeld kunnen bij de Zorgwinkel van het ErasmusMC, naast de hoofdingang. Zie de contactgegevens van de zorgwinkel bij het kopje ‘meer informatie’.

Het is handig om makkelijk zittende kleding en veterschoenen mee te nemen. U krijgt voor de operatie kleding van het ziekenhuis.

U mag geen crèmes, make-up of nagellak opdoen. Sieraden en horloges mogen ook niet om. Daarnaast mag u geen contactlenzen of een gebitsprothese dragen tijdens de operatie. Het is verstandig om waardevolle spullen thuis te laten.

Wij geloven in een actief herstel. Dat betekent dat u meteen na de operatie weer in beweging mag komen. De dagen van de opname wordt u hierin begeleid door de fysiotherapeut.

Op de dag van de operatie mag u zich melden bij één van de aanmeldzuilen. Dit doet u met een geldig legitimatiebewijs. Dan krijgt u een dagticket waarop staat waar u zich moet melden.

Als u op de afdeling bent, krijgt u een operatiejas aan een operatiemuts op. Soms prikken we alvast een infuus en nemen we wat bloed af. Vervolgens brengen we u met uw bed naar de wachtruimte van de operatieafdeling. Daarna brengen we u naar de operatiekamer.

Voordat we beginnen met de operatie zullen we nog één keer samen met u uw naam, geboortedatum, operatie en zijde controleren. Daarna krijgt u de narcose toegediend en starten we de operatie.

De orthopedisch chirurg opent de knie via het oude litteken. De oude prothese wordt verwijderd. Eventueel beschadigd bot wordt schoongemaakt en, indien nodig, opgevuld met bot of ander materiaal.

Vervolgens wordt een nieuwe knieprothese geplaatst. Dit is vaak een speciaal revisiemodel met langere stelen of stabiliserende elementen. De operatie is complexer dan een primaire knieprothese-operatie en duurt gemiddeld 3 uur.

U wordt wakker op de uitslaapkamer. Wij houden u hier goed in de gaten. We controleren regelmatig uw bloeddruk, polsslag en ademhaling. We bellen uw contactpersoon om hem/haar te vertellen hoe de operatie is gegaan. Als alles goed gaat en de controles in orde zijn, wordt u teruggebracht naar uw eigen kamer of naar de post anesthesie care unit (PACU).

De verpleegkundige komt regelmatig uw bloeddruk, hartslag, ademhaling en temperatuur controleren. U krijgt van de verpleging ook medicijnen tegen de pijn. Heeft u pijn? Waarschuw dan de verpleegkundige. Ook als u pijn krijgt op een andere plek dan waar u bent geopereerd, moet u dit melden.

Als u niet misselijk bent, mag u weer eten en drinken. Als u wel misselijk bent, kan de verpleegkundige u medicijnen geven om de misselijkheid te verminderen.

U krijgt een infuus voor vocht en medicijnen. Het infuus blijft zitten tot u weer goed kunt eten en drinken en geen medicijnen via het infuus nodig heeft.

Vanaf de avond na de operatie krijgt u een prikje Nadroparine. Dit is een medicijn om de kans op een trombosebeen zo klein mogelijk te houden. De verpleegkundige geeft u instructies mee om uzelf thuis te prikken. De Nadroparine blijft u tot 4 weken na de operatie gebruiken. Gebruikte u voor de operatie al andere bloedverdunners? Dan hoort u van de arts wanneer u deze weer mag innemen. Lees in 'antistollingsmedicijnen' meer over wat antistollingsmedicijnen zijn en waarom het belangrijk is dat u deze juist inneemt.

Na de operatie begint u zo snel mogelijk aan uw herstel. U mag de dag van de operatie al uit bed om bijvoorbeeld naar het toilet te gaan.

De verpleging kan u helpen met wassen en aankleden als u dit nodig heeft. Maar we raden u aan om het zoveel mogelijk zelf te doen. ’s Ochtends neemt de verpleegkundige bloed bij u af om de hoeveelheid hemoglobine in uw bloed te meten. Zo kunnen we controleren of u niet teveel bloed heeft verloren tijdens de operatie.

’s Ochtends komt ook de afdelingsarts bij u langs. Hij of zij controleert het gevoel en de kracht van uw been of voet. Als het nodig is, komt de pijnconsulente langs om uw pijn te controleren en uw pijnstilling aan te passen. In de loop van de dag zal ook een controlefoto worden gemaakt van uw knie.

De fysiotherapeut komt bij u langs neemt de leefregels en instructies met u door. De fysiotherapeut gaat met u oefenen en u krijgt oefeningen mee om thuis te doen. De spieren moeten sterker worden en u moet leren zelfstandig te bewegen met een hulpmiddel (bijvoorbeeld met krukken of een rollator).

Hoe snel u met ontslag mag, hangt af van hoe snel u herstelt. De meeste patiënten blijven twee nachten in het ziekenhuis. De zaalarts bepaalt of u naar huis mag.

De meeste mensen kunnen na de operatie thuis herstellen. Heeft u thuiszorg nodig? Of moet u herstellen in een zorginstelling? Dan zal Bureau Nazorg dit voor u regelen. De zaalarts, verpleegkundige en fysiotherapeut besluiten of dit nodig is. Dit zullen we altijd met u overleggen.

Als u met ontslag gaat, krijgt u een ontslaggesprek met de verpleegkundige. Tijdens dit gesprek bespreekt de verpleegkundige de leefregels met u. U mag met ontslag als:

• de wond er netjes uitziet
• u geen koorts heeft
• de arts en de fysiotherapeut akkoord gaan
• er nazorg is geregeld (als dat nodig is).

U krijgt adviezen mee voor thuis en voor het afbouwen van de pijnstillers. De afdelingsarts schrijft een ontslagbrief voor uw huisarts. Van de verpleegkundige krijgt u de ontslagpapieren, en uitleg. Ook krijgt u een afspraak voor de controle van de chirurg, ongeveer 6 weken na de operatie. De fysiotherapeut schrijft een aanvraag en overdracht voor een fysiotherapeut bij u in de buurt. Met die papieren kunt u zelf een afspraak maken met de fysiotherapeut.

De fysiotherapeut zal u adviseren welke bewegingen goed voor uw herstel zijn. Snel na de operatie komt u uit bed en gaat u met hulp van de fysiotherapeut lopen met een loophulpmiddel. De eerste keer zal dit vaak met een looprek zijn. Als u veilig met een looprek loopt zullen we snel overgaan op krukken. De fysiotherapeut zal u leren hoe u het beste kunt gaan zitten, liggen en opstaan uit een stoel. Ook zal hij/zij u leren hoe u met een loophulpmiddel kunt traplopen, als dat nodig is. De meeste mensen lopen ongeveer 6 weken met een loophulpmiddel. U mag stoppen met het loophulpmiddel als u netjes rechtop kunt lopen, zonder mank te lopen.

In deze video’s leggen we u uit hoe u met een looprek uit bed kunt en kunt gaan lopen

Uit bed met looprek na een knie- of heupoperatie







Lopen met looprek na een knie- of heupoperatie

In deze video's leggen we u uit hoe u met krukken uit bed kunt en kunt gaan lopen

Uit bed met krukken na een knie- of heupoperatie







Lopen met krukken na een knie- of heupoperatie

In deze video's leggen we u uit hoe u kunt traplopen met krukken

Traplopen met krukken na een knie- of heupoperatie

Na de operatie kunt u in een gewone auto naar huis. In deze video leggen we u uit hoe u in de auto stapt

In een auto stappen met krukken na een knie- of heupoperatie

Oefeningen om uw knie soepel te houden en uw spieren sterker te maken

Het is belangrijk om na de operatie oefeningen te doen. Door te oefenen wordt uw knie soepel en worden uw spieren sterker. Hierdoor gaat uw herstel sneller. U kunt de oefeningen zo vaak doen als u wilt. We adviseren de oefeningen minimaal 3 keer per dag uit te voeren.

Oefeningen op bed na een knie- of heupoperatie







Oefeningen zittend na een knie- of heupoperatie







Oefeningen staand na een knie- of heupoperatie

Zodra u thuis bent is het belangrijk dat u uw lichamelijke grenzen kent en herkent. Let op de volgende dingen:

• U mag de hele dag oefenen met buigen en strekken van uw knie.
• Loop alleen als dat nodig is. Bijvoorbeeld om naar het toilet te gaan of naar de keuken.
• U gaat te ver als u vermoeid raakt, als de pijn in uw knie sterk toeneemt of als uw gehele been fors opzwelt.
• Probeer inspanning (bewegen) en ontspanning (uitrusten) zoveel mogelijk af te wisselen.
• Ga niet door tot u echt niet meer kunt: het duurt dan veel langer om te herstellen. Bedenk dat de reactie (pijn, zwelling) meestal een dag later komt.
• Doe zo min mogelijk huishoudelijke activiteiten en werk zoveel mogelijk zittend. Laat zwaardere klussen, zoals stofzuigen, bed verschonen en ramen zemen aan anderen over. Ga niet op trapjes staan.

De huisarts haalt uw hechtingen weg op de 14e dag na de operatie. De pleister op uw wond kunt u twee weken laten zitten, totdat de hechtingen eruit zijn gehaald. Met deze pleister kunt u douchen. Het is niet erg als u bloed of wondvocht door de pleister heen ziet. Ziet u bloed of wondvocht aan de randen van de pleister? Dan mag u de pleister vervangen.

Wanneer u weer kunt gaan werken, hangt af van het soort werk dat u doet en of u uw knie tijdens uw werk moet belasten. Dit kunt u tijdens uw controle op de polikliniek nog bespreken met uw behandelend arts.

De knie is vaak nog pijnlijk en u mist nog controle over uw been. Daarnaast loopt u in het begin nog met krukken. Hierdoor kunt u in het begin vaak nog niet fietsen of autorijden. Als u verder bent in het herstel, geen krukken meer nodig heeft en goede controle heeft over uw been kunt u gaan kijken of u weer kunt fietsen of autorijden.

Met deze operatie willen we ervoor zorgen dat u minder pijn heeft aan uw knie. Als u minder pijn heeft, kunt ook beter bewegen en is de kwaliteit van uw leven beter.
Soms is uw knie in de eerste maanden na de operatie nog pijnlijk. Na een jaar is meer dan 90% van alle patiënten tevreden over het resultaat van de ingreep. Het is belangrijk om te beseffen dat de kunstknie nooit zo goed zal worden als uw eigen knie voor de artrose was.

Uw knieprothese is een kunstgewricht. Daarom is het kwetsbaarder dan een natuurlijk gewricht.

Zware lichamelijke inspanning en hard sporten kunnen ervoor zorgen dat uw kunstknie sneller slijt. Bespreek daarom met uw orthopeed of de verpleegkundige welke sporten u kunt doen en welke bewegingen u niet moet doen.

Een operatie brengt altijd risico’s op complicaties met zich mee. Maar het team dat de operatie doet is gespecialiseerd in het voorkomen van complicaties en zal de operatie dan ook erg voorzichtig uitvoeren. Over het algemeen gaan deze operaties goed, maar er is een kleine kans dat er complicaties optreden. U kunt hierbij denken aan:

• infectie
• vaatschade
• zenuwschade
• blijvende pijnklachten
• stijfheid
• breuk van het bot
• trombosebeen
• loslating van de prothese
• revisie (vervangen van de prothese)

• Heeft u vragen of klachten? Tijdens kantooruren kunt u dan contact opnemen met de Polikliniek Orthopedie: (010) 704 01 36 (maandag t/m vrijdag van 8:00-16:30)
• Heeft u acute pijn of problemen binnen 48 uur na ontslag? Dan kunt u buiten kantooruren contact opnemen met de verpleegafdeling Nc: (010) 703 32 46 of Nd: (010) 703 33 06
  
• Heeft u acute pijn of problemen langer dan 48 uur na ontslag? Dan kunt u buiten kantooruren contact opnemen met de spoedeisende hulp via het algemene nummer van het Erasmus MC: (010) 704 0 704

Aan de Zimmermanweg 3 (naast de hoofdingang) vindt u de zorgwinkel van het Erasmus MC. Hier kunt u terecht voor het kosteloos lenen van zorghulpmiddelen zoals een toiletverhoger of douchestoel, het huren of kopen van een loophulpmiddel en het kopen van handige hulpmiddelen die kunnen bijdragen aan het herstel. Denk hierbij aan een sokaantrekker, helping hand, kniekussen, elastische veters, anislipmat en meer. Voor meer informatie (010) 704 11 76 of kijk op www.zorgwinkelerasmusmc.nl.

Voor zover uw omstandigheden het toelaten, hopen wij dat u een prettig verblijf heeft in het Erasmus MC. Bent u niet tevreden over uw verzorging of behandeling? Bespreek dit dan met de verpleegkundige of de arts.

Bent u niet tevreden met het resultaat of ziet u er tegenop om dit met de arts of verpleegkundige te bespreken? Dan kunt u dit doorgeven bij de receptie van het ziekenhuis. Als u wilt, kan een medewerker de klachtenfunctionaris inschakelen.

Lees meer over klachten in 'klachtenopvang voor patiënten'.

Wegwijs in de kliniek
Restmateriaal voor medisch-wetenschappelijk onderzoek: restweefsel, bloed, medische beelden en (bijbehorende) data