Naar topnavigatiemenu Naar hoofdnavigatiemenu Naar hoofdinhoud
Stethoscoop
Onderzoek

Lumbaalpunctie

Ruggenprik

Een lumbaalpunctie is een onderzoek waarbij onze arts met een holle naald wat hersenvocht uit de rug haalt. Het hersenvocht gebruiken we voor onderzoek.

Over dit onderzoek

Wat we gaan doen

Wat is het?

Lumbaalpunctie
Een lumbaalpunctie (of ruggenprik) is een onderzoek waarbij we hersenvocht afnemen voor onderzoek. Om het hersenvocht af te nemen prikt onze arts met een holle naald tussen twee wervels in de onderrug.

Hersenvocht
Hersenvocht bevindt zich in en om de hersenen en het ruggenmerg. Het wordt ook wel liquor genoemd. Het is een heldere vloeistof die de hersenen en het ruggenmerg beschermt tegen schokken. Ook voert het hersenvocht afvalstoffen af.

Hoe gaan we te werk?

De lumbaalpunctie vindt plaats onder narcose (algehele verdoving), onder een roesje (lichte slaap) of zonder medicatie. Wat de beste keuze is voor uw kind, spreken we voor het onderzoek met u af. Tijdens het onderzoek ligt uw kind op de linker zijde of zit hij voorovergebogen (bij grote kinderen), zodat de rug zo bol mogelijk is. Op deze manier is het voor onze arts gemakkelijker om tussen de wervels te prikken. Het onderzoek duurt 15 tot 30 minuten.

Bekijk voor meer uitgebreide informatie en tips ter voorbereiding op het onderzoek de patiëntenfolder.

Wat is het doel?

Het doel van dit onderzoek is om het verkregen hersenvocht te onderzoeken op bijvoorbeeld een ontsteking of kwaadaardige cellen. Ook kunnen we met dit onderzoek de hersendruk meten.

Voorbereiding

Voorafgaand aan het onderzoek

Gaat uw kind niet onder narcose, dan mag hij gewoon eten en drinken voor het onderzoek. Voordat we met het onderzoek beginnen kan de verpleegkundige een verdovende zalf op de plek smeren waar de arts gaat prikken. Is er gekozen voor een roesje, dan dient de verpleegkundige een middel toe (oraal) waar uw kind slaperig/rustig van wordt.

Bijwerkingen & complicaties

Tijdens het onderzoek

Tijdens het onderzoek moet uw kind zo stil mogelijk liggen. Daarom is het vooraf belangrijk om te bespreken met de behandeld arts of uw kind dit kan. Tijdens de ruggenprik zoekt onze arts eerst de juiste locatie met zijn vingers, hierna volgt de prik. Dit kan even pijn doen.

In het ziekenhuis

Na de ruggenprik blijft uw kind nog even liggen, maar hierna mag hij al snel weer bewegen. Meestal zijn er na de ruggenprik weinig klachten. Wel kan de plek waar geprikt is gevoelig zijn. Hiervoor mag uw kind paracetamol nemen. Ook kan er wat hoofdpijn zijn. Het is daarom belangrijk dat uw kind goed drinkt (producten met cafeïne, zoals cola, helpen goed).

Thuis

Na de ruggenprik kunnen er post punctionele klachten voorkomen. Dit betekent: klachten na een ruggenprik.
Dit gebeurt wanneer het gaatje wat is gemaakt tijdens de ruggenprik niet goed gesloten is en er hierdoor lekkage is van hersenvocht. Aan de buitenkant is hier niks van te zien. De klachten bestaan uit hoofdpijn, misselijkheid, braken en duizeligheid bij het omhoog komen. De klachten treden vooral op bij het omhoog komen, bij plat liggen trekken de klachten weer weg.

Uitslag

Hoe snel de uitslagen bekend zijn kan verschillen. Soms duurt het een paar dagen, maar het kan ook enkele weken duren. Dit is afhankelijk van wat er precies onderzocht is.
De arts maakt een afspraak met u om de uitslag te bespreken. De afspraak vindt plaats op de polikliniek, of we maken een telefonische afspraak. Gemiddeld duurt de uitslag twee weken.

Wanneer neemt u contact op?

Wanneer er sprake is van post punctionele klachten (hoofdpijn, misselijkheid, duizeligheid en braken) is het belangrijk dat uw kind 24 uur plat blijft liggen en alleen overeind komt voor toiletgebruik. Ook moet uw kind goed drinken (naast water ook cafeïne, zoals cola). Er mag paracetamol gebruikt worden. Neem contact met ons op als de klachten na 24 uur aanhouden.

Neem ook contact op als uw kind koorts heeft of wanneer u ziet dat er vocht uit het gaatje naar buiten komt.

Met wie heeft u te maken?

De volgende zorgverleners kunnen betrokken zijn bij de behandeling:

Aandoeningen

Immuunsysteemaandoeningen of bacteriële en virale infecties en maligniteit (kwaadaardigheid).

Acute gedissemineerde encephalomyelitis (ADEM)

Checklist

Komt uw kind binnenkort bij ons voor een onderzoek, behandeling of operatie?

Wat kunt u verwachten? En wat vertelt u uw kind? Alles wat u moet weten in een handig overzicht.

Bereid u voor