De verschillende trajecten die Erasmus MC de afgelopen maanden op de Intensive Care volwassenen (ICV) heeft uitgevoerd, bevestigen dat de patiëntveiligheid op de afdeling op orde was en is. Daarnaast hebben de trajecten waardevolle inzichten opgeleverd voor verdere verbetering van de werkomgeving.
Aanleiding voor de verschillende trajecten was onder meer een klokkenluidersmelding. Naar aanleiding hiervan heeft een onafhankelijk bureau onderzoek gedaan, waarna in 2025 een teamontwikkelingstraject voor medisch specialisten is gestart. De mediaberichtgeving van 6 maart was voor Erasmus MC aanleiding om verdere opvolging te geven aan eerder opgestarte trajecten bij de ICV.
Verschillende trajecten
Vanaf april 2026 kregen alle medewerkers (circa 500) van de afdeling de mogelijkheid om (al dan niet vertrouwelijk) hun ervaringen, zorgen en ideeën te delen. Ook is er een onafhankelijke controle gedaan van de meld- en communicatiekanalen die standaard binnen Erasmus MC worden gebruikt.
Daarnaast zijn de resultaten van de kwaliteitsvisitatie van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care (NVIC) en de opleidingsvisitatie van de Gemeenschappelijke Intensivisten Commissie (GIC) meegenomen. In combinatie met gegevens over bijvoorbeeld verzuim, personeelsverloop en medewerkerstevredenheid geeft dit ons een samenhangend beeld van de werkomgeving van de ICV in zijn geheel, met verschillen tussen specifieke doelgroepen en teams.
Ontwikkelpunten
Uit de analyse van de verschillende trajecten blijkt dat de patiëntveiligheid op de ICV op orde was en is. Het ICV-team levert onder hoge druk hoogcomplexe zorg en is sterk gericht op kwaliteit en patiëntveiligheid. Het is een stabiel team met een zeer beperkt aantal vacatures en een lage uitstroom naar andere organisaties. Tijdens gesprekken geeft het merendeel van de zorgprofessionals aan met plezier en passie voor goede IC-zorg op de afdeling te werken. Tegelijk zien zij de ICV ook als een werkomgeving met ontwikkelmogelijkheden.
De ontwikkelpunten uit de verschillende trajecten worden door de afdeling opgepakt. Deze punten zijn belangrijk voor een veilige werkomgeving en vragen aandacht om goede zorg te blijven leveren:
- Om het voor de zorgprofessionals op de afdeling vanzelfsprekend te maken om zich vrij uit te spreken en elkaar aan te spreken op gedrag, worden trainingen georganiseerd voor de zorgprofessionals van de ICV.
- De samenwerking binnen en tussen verschillende groepen zorgprofessionals op de ICV kan beter. Het teamontwikkelingstraject voor medisch specialisten onder begeleiding van een extern bureau wordt voortgezet. Daarnaast worden gerichte trajecten ingezet die de samenwerking tussen de verschillende functiegroepen op de ICV versterken.
- Leidinggevenden werken aan duidelijke sturing, heldere rolverdeling en zichtbare opvolging van signalen.
Daarnaast wil de Raad van Bestuur (RvB) organisatiebreed een aantal punten oppakken:
- Signalen over verzuim, personeelsverloop, medewerkerstevredenheid en meldingen moeten op één centrale plek samenkomen. Hiervoor wordt een dashboard ingericht waarop geanonimiseerde gegevens verzameld worden. Hierdoor worden eventuele patronen sneller zichtbaar en aangepakt.
- Erasmus MC gaat naast bestaande meldkanalen ook samenwerken met een externe vertrouwenspersoon bij wie medewerkers terechtkunnen voor een vertrouwelijk gesprek, advies, meldingen en klachten.
Blijvend monitoren
‘We hebben de signalen van de Intensive Care Volwassenen serieus genomen en onderzocht. We zien kansen om de werkomgeving verder te versterken. Met gerichte acties gaan we hiermee aan de slag. We zullen de voortgang blijvend monitoren’, licht RvB-voorzitter Stefan Sleijfer toe. ‘Voor ons blijft vooropstaan dat onze patiënten kunnen rekenen op veilige zorg van de hoogste kwaliteit. Nu en in de toekomst.’
Uitspraak Governancecommissie Gezondheidszorg
Een van de signalen over de situatie op de ICV kwam van een klokkenluider. Deze melding is afgehandeld door Erasmus MC. Naar aanleiding hiervan is een klacht over het handelen van de Raad van Bestuur en de Raad van Toezicht van Erasmus MC ingediend bij de Governancecommissie Gezondheidszorg. Deze commissie heeft geconcludeerd dat de Raad van Bestuur en de Raad van Toezicht bij de behandeling van de klokkenluidersmelding niet zijn tekortgeschoten in de naleving van de Governancecode Zorg.
Onderzoek IGJ
Op dit moment loopt er nog een onderzoek van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) naar aanleiding van meldingen die de inspectie eerder ontvangen heeft. Erasmus MC werkt hieraan volledig mee. De uitkomsten van dit onderzoek zijn nog niet bekend. Zodra die beschikbaar zijn, zal Erasmus MC ook die gebruiken om de kwaliteit en patiëntveiligheid blijvend te borgen en waar nodig de organisatie en werkomgeving verder te versterken.
Eerdere berichtgeving over de situatie op de ICV lees je hier: