Naar topnavigatiemenu Naar hoofdnavigatiemenu Naar hoofdinhoud

BRAVE

BRAVE is een onderzoek van het Erasmus MC Sophia. We doen onderzoek naar de hersenfuncties en aandachtsprocessen bij meisjes en jonge vrouwen met anorexia nervosa.

Brave-hersenen-anorexia-onderzoek

Over BRAVE

Wat is BRAVE?

BRAVE staat voor de officiële Engelse titel van het onderzoek: Brain functions and attentional processes in adolescent anorexia nervosa: predictors of its differential course? In het Nederlands is de officiële titel: Hersenfuncties en aandachtsprocessen bij meisjes en jonge vrouwen met anorexia nervosa: voorspellers van het differentiële beloop? Daarnaast staat BRAVE ook voor de dappere meisjes met anorexia nervosa die telkens weer een spannende stap durven te zetten op weg naar herstel. 

Je kunt de activiteiten van het BRAVE-onderzoek ook volgen op instragram.

Wat willen we bereiken?

Met het BRAVE-onderzoek willen we meer te weten komen over hersenfuncties en aandachtsprocessen bij meisjes en jonge vrouwen met anorexia nervosa. We zijn benieuwd of de hersenfuncties en aandachtsprocessen van jongeren met anorexia nervosa anders zijn dan die van gezonde jongeren. We onderzoeken daarom ook gezonde jongeren tijdens dit onderzoek. 

Daarnaast willen we kijken of de hersenfuncties en aandachtsprocessen van jongeren met anorexia nervosa na een jaar behandeling veranderd zijn. Met deze informatie hopen we beter te kunnen voorspellen hoe lang een jongere ziek zal zijn. We willen de behandeling van jongeren met anorexia nervosa uiteindelijk verbeteren, zodat deze jongeren zo snel mogelijk beter worden.

Waarom is onderzoek nodig?

Anorexia nervosa heeft een grote impact op het leven van een jongere en haar gezin. De ziekte beperkt het functioneren op lichamelijk, geestelijk en sociaal gebied. Hierdoor loopt de lichamelijke en mentale gezondheid van jongeren met anorexia nervosa gevaar en kunnen zij op school of op het werk niet meer goed functioneren. Ook zien we dat jongeren met anorexia nervosa zich vaak terugtrekken en dat vriendschappen verwateren of stuk lopen. Ook binnen het gezin zorgt de ziekte vaak voor problemen, bijvoorbeeld in de communicatie tussen gezinsleden. 

Onderzoek naar anorexia nervosa richt zich op het onderzoeken van de verschillende redenen waarom sommige jongeren wel anorexia nervosa krijgen en anderen niet. We doen ook onderzoek naar manieren waarop anorexia nervosa het beste behandeld kan worden. Het is opvallend dat sommige jongeren met anorexia nervosa vrij snel opknappen wanneer zij behandeld worden, terwijl anderen jarenlang ziek zijn. Er is nog veel onduidelijk over het ontstaan van anorexia nervosa, waarom anorexia nervosa bij sommige jongeren langer duurt dan bij anderen en hoe we deze ziekte het beste kunnen behandelen. We moeten wetenschappelijk onderzoek doen om hier meer duidelijkheid over te krijgen.

Deelname

Wie kan er deelnemen?

Voorwaarden voor deelname jongeren met anorexia nervosa

Je kunt deelnemen aan dit onderzoek als:

  • Er bij jou sprake is van anorexia nervosa en dat dit niet langer dan 12 maanden geleden is vastgesteld.
  • Je een jonge vrouw tussen 12 en 22 jaar oud bent.
  • Je de Nederlandse taal goed begrijpt en spreekt. 
  • Je geen ernstige lichamelijke ziekte of een verslaving hebt.

Voorwaarden voor deelname gezonde jongeren

Je kunt deelnemen aan dit onderzoek als:

  • Je een jonge vrouw tussen de 12 en 21 bent.
  • Je een gezond gewicht hebt.
  • Je de Nederlandse taal goed begrijpt en spreekt.
  • Je geen psychiatrische stoornis hebt.
  • Je geen ernstige lichamelijke ziekte hebt.

Waarom zou ik deelnemen?

Wanneer je meedoet aan dit onderzoek betekent dat niet dat je sneller herstelt van anorexia nervosa. Je helpt ons wel om beter te begrijpen waarom de ene jongere sneller herstelt van anorexia nervosa dan de andere. Met je deelname help je toekomstige jongeren met anorexia.

Wat houdt deelname in?

Dit onderzoek wordt uitgevoerd door het Erasmus MC Sophia. Het onderzoek duurt voor iedere deelnemer een jaar. We vragen de deelnemers aan dit onderzoek om aan het begin en aan het eind van dat jaar metingen uit te voeren en vragenlijsten in te vullen. Daarnaast maken we twee keer een MRI-scan. Het kan zijn dat we daarbij bijzonderheden zien, waar je eerder niet van op de hoogte was. Mocht dit zo zijn, dan koppelt een deskundige dit terug aan jou en jouw ouders. Als je niet ingelicht wil worden over toevalsbevindingen, kun je niet meedoen aan het MRI-onderzoek. Je kan dan nog wel deelnemen aan de andere onderdelen van het onderzoek.

Jongeren met anorexia nervosa krijgen de behandeling die zij ook zouden krijgen wanneer zij niet mee zouden doen aan dit onderzoek, bij de instelling waarbij de jongere op dat moment al bekend is. Klik hier om de stappen van het onderzoek in een schema te zien.

Meer informatie of aanmelden

Ben jij tussen de 12 en 22 jaar en wil je meer informatie over dit onderzoek of je aanmelden? Aanmelden kan via dit formulier en voor meer informatie kun je een e-mail sturen.

Voor professionals

Achtergrond

Anorexia nervosa (AN) is een invaliderende psychiatrische aandoening. Dat betekent dat het een grote impact heeft op het leven en het functioneren van een persoon. De aandoening begint vaak tijdens de jongvolwassenheid. Anorexia nervosa heeft één van de hoogste sterftecijfers van alle psychiatrische stoornissen

De belangrijkste kenmerken van AN zijn:

  • De beperking van de calorie-inname (weinig of niet eten).
  • Een onvermogen om een gezond lichaamsgewicht te houden (minder dan 85% van het ideale gewicht).
  • Een intense angst om op gewicht te blijven.
  • Een vertekend lichaamsbeeld.

Anorexia nervosa komt vooral voor bij meisjes. Het verschilt per persoon wat de oorzaak is, meerdere (neuro)biologische en psychosociale factoren spelen een rol. Sommige meisjes zijn voor een relatief korte periode ziek en herstellen vrij snel, terwijl anderen langdurig ziek zijn, meerdere ziekenhuisopnames hebben en langdurig beperkt zijn op lichamelijk, academisch en sociaal gebied. Gezien de grote impact van deze ernstige psychische ziekte op het welzijn en functioneren van de jongere, is het belangrijk dat we een beter begrip krijgen van de factoren die het differentiële klinische beloop van AN voorspellen.

Twee potentiële determinanten van de uiteenlopende behandelresultaten zijn afwijkende neurobiologische processen en een aandachtsbias. AN wordt sterk geassocieerd met afwijkende beloningsprocessen bij het verwerken van plaatjes van voedsel en lichaamsvormen (anterior cingulate, orbitofrontale cortex en ventrale striatum) in combinatie met een vergrootte cognitieve controle (posterior cingulate, precuneus en dorsolaterale prefrontale cortex). Bovendien laten patiënten met AN een aandachtsbias zien voor calorie-arm voedsel en lichamelijke stimuli in het algemeen.
Weinig studies zijn uitgevoerd naar het verband tussen behandeluitkomsten en neurobiologische en aandachtsprocessen bij AN. Bovendien zijn de resultaten tegenstrijdig. Deze studies onderzochten volwassen patiënten die van AN hersteld zijn. Echter, de voorspellende waarde van de neurobiologische processen en aandachtsbias op klinische veranderingen tijdens de behandeling van adolescenten met AN is nauwelijks onderzocht. Dergelijke kennis is essentieel voor de ontwikkeling van nieuwe preventie en behandelstrategieën voor deze invaliderende aandoening.

Samenwerking

  • Emergis/Ithaka
  • GGZ Rivierduinen
  • GGZ Delfland
  • GGZ-WNB
  • Franciscus Gasthuis & Vlietland
  • Reinier de Graaf
  • Bravis ziekenhuis
  • Van Weel Bethesda ziekenhuis
  • Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis (ETZ)
  • Stichting Human Concern

Doel

Het doel van het BRAVE-onderzoek is tweeledig:

  1. Om voorspellers van behandelrespons na een jaar te identificeren na de eerste klinische diagnose in een grote steekproef van adolescente meisjes met AN. De resultaten van deze studie bieden ons mogelijkheden om te reflecteren op de verschillende behandelingsstrategieën in een poging zicht te krijgen op diepgewortelde biologische processen. Onze hypothese hierbij is dat afwijkende neurobiologische processen en vooringenomen aandachtsprocessen bij intake negatief gerelateerd zijn aan een jaar behandeling respons.
  2. De associatie tussen klinisch significante veranderingen en veranderingen in neurobiologische en aandachtsprocessen tijdens een jaar behandeling te onderzoeken. Hierbij verwachten wij dat klinisch significante veranderingen tijdens een behandeling te maken hebben met gelijktijdige veranderingen in de neurale circuits en aandachtsverwerking. Gegevens over de verwerking van visuele neurobiologische en aandachtsprocessen verwerking van voedsel en het lichaam stimuli zal voorspellen welke meisjes met AN relatief snel zal verbeteren en die meisjes een langdurige behandeling vereisen. Dit stelt ons in staat om een geïntegreerd model voor de rol van neurobiologische en aandachtsprocessen te maken en we bespreken behandeling benaderingen die gericht zijn op het wijzigen van deze vooroordelen. Bovendien kunnen deze gegevens worden gebruikt om programma's te ontwerpen, gericht op het voorkomen van adolescente meisjes aan AN ontwikkelen.

In- en exclusie criteria

De volgende in- en exclusiecriteria gelden voor het BRAVE-onderzoek

Jongeren met anorexia nervosa

Inclusiecriteria

  • Meisjes/jonge vrouwen van 12 - 22 jaar oud
  • Er wordt voldaan aan de DSM-5 criteria voor anorexia nervosa
  • First-onset anorexia nervosa.
  • Diagnose is korter dan 12 maanden gesteld (het liefst zo snel mogelijk na de diagnose)

Exclusiecriteria

  • Schizofrenie of andere psychotische stoornissen
  • Claustrofobie
  • Ernstige visuele of motorische beperking
  • Onvermogen om zelfstandig vragenlijsten in te vullen
  • IQ <70, zoals eerder onderzocht met een officiële intelligentietest bij een normaal eetpatroon en gezond gewicht
  • Zwakke beheersing van de Nederlandse taal

Gezonde jongeren

Inclusiecriteria

  • Meisjes/jonge vrouwen van 12-22 jaar oud
  • Normaal gewicht (BMI SDS > -2 SD en BMI-SDS < +2 SD)

Exclusiecriteria

  • Schizofrenie of andere psychotische stoornissen
  • Claustrofobie
  • Ernstige visuele of motorische beperking
  • Onvermogen om zelfstandig vragenlijsten in te vullen
  • IQ <70, zoals eerder onderzocht met een officiële intelligentietest bij een normaal eetpatroon en gezond gewicht
  • Zwakke beheersing van de Nederlandse taal

Agenda 2021

Agenda 2021

Agenda 2021